Nuachtlitir #39: Iúil 2017

Cuir aithne ar ár múinteoirí 8: Ronan Doherty


Tá an Conallach Ronan Doherty ag teagasc le Gaelchultúr ó bhí mí Dheireadh Fómhair 2012 ann. Nuair nach mbíonn Ronan ag múineadh le Gaelchultúr bíonn sé ag obair mar dhearthóir agus mar fhorbróir suíomh gréasáin, nó i mbun taighde. Labhair Nuachtlitir Ghaelchultúir leis le déanaí le tuilleadh a fháil amach faoi.


Inis dúinn fút féin.
Is as Gleann Cholm Cille in iardheisceart Dhún na nGall mé ó dhúchas. Cé gur ceantar Gaeltachta atá ann, agus cé go raibh neart Gaeilge thart orm agus mé ag fás aníos, ní bhíodh sí á labhairt againn sa bhaile agus ní raibh dearcadh dearfach ná dearcadh diúltach agam faoin Ghaeilge go dtí go bhfuair mé post samhraidh in Oideas Gael, scoil teanga agus chultúir do dhaoine fásta sa pharóiste arb as dom. Casadh an oiread sin daoine spéisiúla as gach cearn den domhan orm, rud a chuir ar mo shúile dom chomh luachmhar is atá an cultúr seo againne. Mar sin féin, fiú nuair a thosaigh mé ar an ollscoil i Má Nuad bhí an Nua-Ghaeilge mar an tríú hábhar agam sa chéad bhliain, agus le teann fiosrachta níos mó ná aon rud eile a roghnaigh mé í. Chuaigh na cúrsaí agus foireann na Roinne ansin go mór i bhfeidhm orm, áfach, agus bhain mé céim amach san ábhar ar deireadh.


Ní raibh mé cinnte ar feadh i bhfad cad é ba mhaith liom a dhéanamh an chuid eile de mo shaol agus rinne mé go leor jabanna ilchineálacha — bhí mé ag scríobh do nuachtán áitiúil, d’oibrigh mé le féilte scannán, rinne mé roinnt obair theicniúil in earnáil na teilifíse, agus mar sin de. Ar deireadh bheartaigh mé leanúint ar aghaidh agus taighde iarchéime a dhéanamh i réimse na Nua-Ghaeilge, ach is mar dhearthóir agus mar fhorbróir suíomh gréasáin atá mé ag saothrú mo bheatha le trí bliana anuas nó mar sin. Bíonn go leor brú agus éiginnteachta ag baint le saol an duine fhéinfhostaithe ach is breá liom an deis a thugann sé dom díriú ar thionscadail a bhfuil an-spéis agam iontu. Bím ag plé le suímh ghréasáin a thógáil, le leabhair a leagan amach, le fógraí a dhearadh agus mar sin de. Tá an t-ádh orm go bhfuil go leor cliaint mhaithe agam atá spreagtha agus a mbíonn fonn orthu rudaí nua a thriail. Tá baint agam le cúpla suíomh a bhíonn in úsáid ag pobal na Gaeilge go minic, ar nós logainm.ie agus portraidi.ie.




Cén chaoi ar thosaigh tú ag múineadh Gaeilge do dhaoine fásta?
I ndiaidh dom an chéim a chríochnú in Ollscoil Mhá Nuad iarradh orm roinnt ranganna a mhúineadh do mhic léinn fochéime chomh maith le ranganna oíche do dhaoine fásta. Bhí mé buartha faoina laghad taithí teagaisc a bhí agam ag an am sin agus fuair mé deis cúrsa oiliúna a dhéanamh san ollscoil, an Dioplóma i Múineadh na Gaeilge (Daoine Fásta), mar a thugtar air anois. Chuidigh sé sin go mór liom agus fuair mé taithí bhreise ag múineadh Gaeilge ar chúrsaí samhraidh in Oideas Gael. Ina dhiaidh sin, chaith mé bliain mar theagascóir teanga in Ollscoil Notre Dame sna Stáit Aontaithe ar chlár Fulbright.


Ó thosaigh mé ag obair le Gaelchultúr fuair mé deis cúrsaí a mhúineadh ag beagnach gach leibhéal, idir ranganna oíche agus ranganna ar líne. Is breá liom a bheith ag plé le daoine fásta mar go bhfuil siad féin i ndiaidh cinneadh a dhéanamh tabhairt faoin chúrsa agus bíonn dearcadh an-dearfach i dtaca leis an fhoghlaim acu dá réir sin. Sílim go n-éiríonn linn atmaisféar iontach fáiltiúil agus spreagúil a chothú sna ranganna agus taitníonn sé go mór liom nuair atá dul chun cinn á dhéanamh ag na foghlaimeoirí. Déanann sé maitheas áirithe domsa go pearsanta a bheith ag labhairt le daoine seachas le ríomhairí ar feadh cuid éigin den lá!


Cad iad na rudaí nach bhfuil bainteach leis an nGaeilge a bhfuil suim agat féin iontu?
Bhí dúil agam i gcónaí sa ghrianghrafadóireacht. Is fearr liom daoine ná tírdhreacha mar ábhar pictiúir agus thar roinnt blianta agus mé sna fichidí luatha chruinnigh mé taisce dheas grianghraf de cheoltóirí. Is dócha gurb í an léitheoireacht an caitheamh aimsire is ansa liom agus déanaim iarracht leabhar éigin a léamh gach seachtain, cé nach n-éiríonn leis an phlean sin i gcónaí. Saoithín ceart mé ó thaobh na teicneolaíochta de fosta ach bím ag léamh faoi chúrsaí ríomhaireachta go minic agus ag baint triail as rudaí úra a fhoghlaim. Ní fear mór spóirt ná lúthchleasaíochta mé go ginearálta ach is breá liom an siúl sléibhe agus tá an oiread sin cnoc agus siúlóidí iontacha againn in Éirinn.


Cad iad na pleananna atá agat don samhradh?
Buntáiste amháin a bhaineann leis an chineál oibre a dhéanaim ná gur féidir liom í a thabhairt liom áit ar bith, nach mór – mar sin, tá sé i gceist agam roinnt seachtainí a chaitheamh sa bhaile i dTír Chonaill i rith an tsamhraidh. Ó thaobh an taistil de, tá mé díreach i ndiaidh filleadh ó fhéile cheoil darb ainm Primavera in Barcelona agus tabharfaidh mé cuairt ghasta ar chairde liom in Albain i mí Iúil. Ní dhearna mé a dhath arbh fhiú trácht air an samhradh seo caite ach tá mé ag iarraidh cúiteamh a dhéanamh air sin i mbliana!